เครื่องบินตกตายหมู่ รับผิดกฏหมายแพ่งพาณิชย์

โดย รัฐ จำเดิมเผด็จศึก
นิตยสารผู้จัดการ( มกราคม 2534)



กลับสู่หน้าหลัก

ในโลกของศตวรรษที่ 20 สิ่งที่เรารู้สึกได้เป็นการทั่วไป ก็คือ การเปลี่ยนแปลงที่มีลักษณะ " ทั่วโลก" (Global) ไม่ว่าด้านเศรษฐกิจ การค้า หรือการเมือง ซึ่งทำให้การปิดกั้นทางการค้าและเศรษฐกิจย่อมทำได้ยาก ขึ้นตามลำดับ สิ่งหนึ่งที่เป็นฐานสำคัญของการเปลี่ยนแปลงอย่างมาก นี้ก็คือ การคมนาคมที่สะดวกรวดเร็วขึ้น

พาหนะที่ทำให้โลกเหมือนถูกย่อให้เล็กลงด้วยเวลาที่ใช้ในการเดินทางน้อย ก็คือเครื่องบิน แม้ว่าสถิติอุบัติเหตุของการเดินทางอากาศเกิดขึ้นไม่บ่อยตรั้ง เมื่อเทียบกับการเดินทางทางบก อย่างไรก็ดี อุบัติเหตุทางอากาศ ที่เกิดขึ้นนั้นก็ส่งผลร้ายแรงทำให้สูญเสียทรัพย์สินและทรัพยากรมนุษย์คราวละมาก ๆ ซึ่งเหตุการร์สดๆ ร้อน ๆ ที่เกิดขึ้นในรอบเดือนนี้ ไม่ว่าจะเป็นอุบัติเหตุของสายการบินบางกอกแอร์เวย์ ที่เกาะสมุย หรือการชนของสายการบินนอร์ทเวสท์ ที่ชิคาโก

สิ่งหนึ่งที่จะบรรเทาความทุกข์ร้อนของผู้เสียหายก็คือ การชดใช้เยียวยาของผู้รับส่งสินค้าและผู้โดยสาร ซึ่งความรับผิดชอบของผู้รับส่งสินค้า และผู้โดยสารนั้นอาจแยกได้เป็นความรับชอบของการขนส่งระหว่างประเทศ ได้แก่การเดินทางจากจุดต้น ทางประเทศหนึ่งไปยังจุดปลายทางอีกประเทศหนึ่ง ได้แก่ การเดินทางที่จุดต้นทางไปยังจุดปลายทาง ในประเทศเดียวกัน

ควาามรับผิดชอบของผู้รับส่งสินค้า และผู้โดยสารระหว่างประเทศ ซึ่งเป็นสมาชิก (ภาคี) ใน warsow convention ซึ่งเป็นอนุสัญญาที่เกี่ยวกับความรับผิดชอบของผู้รับขนส่งผู้โดยสารและสินค้า และยังมี rome convention โดยใช้บังคับแก่ความรับผิดเกี่ยวกับความเสียหายบนพื้นดิน อันเกิดจากเครื่องบิน จึงมีรายละเอียดเกี่ยวกับค่าเสียหาย และข้อยกเว้นความรับผิดของผู้ขนส่งอย่างละเอียดละออ นอกจากนั้น ยังมีการจัดตั้ง international air traffic assocition ในปี ค.ศ. 1945 ยอมปฏิบัติตามในเงื่นไขของสัญญาที่เกี่ยวข้องกับข้อยกเว้นหรือจำกัดความรับผิดซึ่งบัญญัติไว้ใน warsow convention แค่ข้อยกเว้นดังกล่าวต้องแสดงให้ปรากฏในตั๋วโดยสาร หรือใบตราส่งสำหรับความรับผิดของผู้ขนส่งจะรับผิดชอบไม่เกิน 75,000 u.s. ดอลลาร์ต่อผู้โดยสารหนึ่งคน

ในกรณีของการส่งสินค้าและผู้โดยสารในประเทศ ซึ่งมิได้มีหลักเกณฑ์เกียวกับการขนส่งระหว่างประเทศ เพราะเหตุว่า การขนส่งในประเทศนั้น มิได้มีสนธิสัญญา หรือสัญญาใด ๆ อันจะจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่ง จึงต้องอาศัยกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ในเรื่องละเมิดมาปรับใช้ เช่นเดียงกับการรับผิดของผู้ขนส่งทางทะเลที่อาศัยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่า ด้วยการขนส่งทางบกมาปรับใช้เนื่องจากกฎหมายเฉพาะของการขนส่งทางทะเล อยู่ในระหว่างการพิจารณาของสภาฯ

ดังนั้นในกรณีการขนส่งทางอากาศในประเทศหากว่าผู้โดยสารเสียชีวิตก็สามารถเรียกค่าสินไหมทดแทน ได้แก่ ค่าปลงศพ ค่าสินไหมทดแทน ในกรณีที่การตายของผู้โดยสารนั้น ทำให้บุคลใดบุคคลหนึ่งขาดไร้อุปการะตามกฎหมาย ถ้ามิได้ตายในทันที ก็จะสามารถเรียกคารักษาพยาบาลและค่าเสียหาย ที่ไม่สามารถประกอบการงานได้โดยสิ้นเชิง หรือดยบางส่วนทั้งในเวลาปัจจุบันหรืออนาคต แต่ทั้งนี้และทั้งนั้น ผู้บาดเจ็บหรือทายาทผู้ตายก็ต้องพิสูจน์ได้ว่าตนเสียหายตามที่เรียกร้องจริง

และบนดฎหมายนี้เอง ที่งานบริษัทบางกอกแอร์เวย์ยอมรับผิดชดใช้ค่าเสียหาย ภายใต้กรอบของกฎหมายนี้เท่านั้น

อย่างไรก็ดี เพื่อคุ้มครองความเสียหายอันอาจเกิดขึ้นจากอุบัติเหตุการเดินทางทางอากาศ และเพื่อเป็นหลักประกันให้ความสนใจในการเดินทางเพิ่มขึ้นจากคววามรับผิดที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น ผู้โดยสารเครื่องบินอาจเลือกทำสัญญาประกันชีวิตกับบริษัทประกันภ-ัยรายใดรายหนึ่ง หรือหลายรายเพิ่มขึ้นและในทางป ฏิบัติแล้ว บริษัทประกันภัยหลายบริษัทได้จัดให้บริการ " ขาย" สัญญาประกันชีวิต ณ ท่าอากศยานเพื่อความสะดวกของผู้เอาประกัน ซึ่งค่าเบียประกันในกรณีเช่นนี้มักมีอัตราไม่สูงเกินไปนัก เนื่องจากมีการคุ้มครองระยะสั้น และโอกาสเสี่ยงภัยค่อนข้างมีน้อย ประโยชน์ที่ได้รับจากากรทำสัญญาในการประกันชีวิตเช่นนี้อาจกล่าวได้ว่า เป็นคุณต่อทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง

ในสุดท้ายนี้ อยากจะกล่าวว่า ความรับผิดของผู้ขนส่งทางอากาศนั้นเป็นเรื่องละเอียดอ่อนมาก จำเป็นต้องมีกฎหมายรองรับอีกต่างหาก * จะอาศัยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ว่าด้วยการรับขนส่ง ซึ่งมุ่งเฉพาะการรับขนส่งทางบกอย่างเดียว มาปรับใช้กับคดีขนส่งทาง

อากาศมิได้ หากแต่จะต้องศึกษาถึงกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางอากศของประเทศอืน ว่ามีอยู่อย่างไร แล้วนำมาเปรียบเทียบพื่อประกอบการแปลกฎหมาย ย่อมจะช่วยในการนำกฎหมายมาปรับใช้คดีต่าง ๆ เป็นไปอย่างถูกต้องและตรงตามความมุ่งหมายที่แท้จริงยิ่งขึ้น



กลับสู่หน้าหลัก

Creative Commons License
ผลงานนี้ ใช้สัญญาอนุญาตของครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 3.0 ประเทศไทย



(cc) 2008 ASTVmanager Co., Ltd. Some Rights Reserved.