Shopping for Identity


นิตยสารผู้จัดการ( พฤษภาคม 2544)



กลับสู่หน้าหลัก

การทำตลาดกับชนกลุ่มน้อยมีให้เห็นกันตั้งแต่สินค้าในกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับทารกเลยทีเดียว อาหารเด็กเกอร์เบอร์เป็นตัวอย่างหนึ่ง โดยเมื่อมีการวางตลาด Gerber Tropical ก็ชูประเด็นชักจูงลูกค้ากลุ่มผิวสี ว่าเป็นอาหารเด็กที่มีส่วนผสมหลากหลายถึง 16 อย่าง อาทิ มะม่วง มะละกอ ถั่วและข้าว ซึ่งเป็นสารอาหารที่ให้ประโยชน์กับทารกที่เป็นกลุ่มผิวสี นับว่าเป็นการแทรกช่องว่างตลาด ในยุคที่อเมริกันชนพากันแสวงหารากเหง้าทางชาติพันธุ์ของตนในแบบที่ลึกซึ้งกว่าการหวนหาอดีตที่คลุมเครือ ยิ่งกว่านั้น ชนกลุ่มน้อยยังเป็นตัวแทนกลุ่มผู้บริโภคที่มีอำนาจซื้อ และบริษัทผู้ผลิตสินค้าอุปโภคบริโภคกำลังให้ความสนใจอย่างยิ่ง

การซื้อหาสินค้าตามอัตลักษณ์ของตนนั้นจะว่าไปไม่ใช่สิ่งใหม่ พรอคเตอร์แอนด์แกมเบิลหรือพีแอนด์จีเคยชูประเด็นโฆษณาอาหารมังสวิรัติ Crisco ในช่วงปี 1913 ว่า ชาวยิวรอคอยมากว่า 4,000 ปีแล้ว แต่ในยุคนั้นการซื้อหา Crisco ไม่ได้ทำให้ชนกลุ่มน้อยมีความแตกต่างจากอเมริกันชน กล่าวคือ Crisco เป็นอาหารยิวสไตล์อเมริกัน จึงช่วยสร้างความเป็นอเมริกันและสร้างความเป็นแบบแผนเดียวกันของการรับประทานอาหาร ประเด็นผิวสีที่หยิบยกขึ้นมายุคนั้นจึงเป็นการสร้างความผสมผสานกลมกลืนเข้าหากันของชนกลุ่มน้อยแต่ละกลุ่ม มากกว่าการชี้ให้เห็นถึงความหลากหลายของผู้คน และเป็นแนวทางตามนโยบายของสหรัฐฯ ที่ดำเนินมาเกือบตลอดศตวรรษ ส่วนผู้ทำโฆษณาก็ใช้การตลาดแบบมวลชนก็สร้างความมั่งคั่งให้กับตนเองหลังจากสงครามโลกครั้งที่สองเป็นต้นมา

อย่างไรก็ตาม ฮาลเตอร์แย้งว่านับจากทศวรรษ 1970 เริ่มมีการเปลี่ยนแปลงนโยบายการหลอมรวมอัตลักษณ์แบบอเมริกัน ไปสู่การเน้นความหลากหลายปรากฏให้เห็นอยู่บ้าง เขาระบุว่าภาพยนตร์ชุด Roots เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่ชี้ให้เห็นว่าวงศ์วานของมนุษย์นั้นไม่ได้มีแต่คนผิวขาวหรือพวกแองโกลแซกซอนเท่านั้น แต่ยังมีคนผิวสีอยู่ด้วย นอกจากนั้นเขายังยกตัวอย่างการทำตลาดแบบเน้นกลุ่มชนผิวสีเช่น Mattel วางจำหน่ายตุ๊กตา Barbies แบบผิวสี แบบเอเชียและแบบละตินอเมริกันในช่วงทศวรรษ 1980s แต่การตลาดแนวนี้ก็ดำเนินมาอย่างช้าๆ เพราะกว่าที่ Barbies ผิวสีจะปรากฏตัวในโฆษณาจริง ๆ ก็ล่วงมาถึงปี 1990 แล้ว

ฮาลเตอร์บอกนอกจากตุ๊กตา Barbies ยังมีตัวอย่างเชนร้านค้า Star Market ที่จัดรูปแบบตามร้านค้าไอริชเมื่อเปิดสาขาในย่านชุมชนชาวไอริชในบอสตัน และเชนร้าน Star Market ที่เปิดในย่านชุมชนชาวอาร์เมเนียนก็จัดรูปแบบร้านแนวอาร์เมเนียนด้วย

หนังสือเล่มนี้เน้นการบรรยายและออกแนววิชาการมากกว่าเป็นคู่มือปฏิบัติแบบฮาวทูทั่วไป แต่ต้องนับว่าเป็นหนังสืออีกเล่มหนึ่งที่ให้ความคิดอ่านที่ละเอียดลึกซึ้ง และเหมาะสำหรับศึกษาแนวโน้มการตลาดในยุคต่อไป



กลับสู่หน้าหลัก

Creative Commons License
ผลงานนี้ ใช้สัญญาอนุญาตของครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 3.0 ประเทศไทย



(cc) 2008 ASTVmanager Co., Ltd. Some Rights Reserved.